Op een regenachtige zondagmiddag bouwden mij dochters van 8 en 10 een rollercoaster van K’nex. Ze scheurden het voorblad met de totaalafbeelding van de rollercoaster van het instructieboekje af en hingen het aan de muur. De jongste pakte het apparaat waarmee het karretje naar de looping wordt gelanceerd en zette de schakelaar om. Onder hels kabaal …… zocht de oudste in het boekje op hoe dat apparaat vast zit aan een muurconstructie. Toen het apparaat en de bijbehorende constructie zelfstandig op de grond konden staan, werd de rails bevestigd. De meiden moesten op hun tenen staan om het hoogste punt te kunnen bevestigen maar al snel waren de contouren van de achtbaan zichtbaar. Na een paar uur flink doorwerken stonden ze trots naast hun bouwwerk dat geheel gebouwd was volgens de specificaties in het boekje (zij het in een andere volgorde).
Hoe anders ging dat toen ik besloot dit speelgoed te gebruiken in één van mijn trainingen over projectmatig werken bij professionals.
De projectleider deelde het bouwwerk op in deelprojecten met voor elk deelproject een verantwoordelijke die ‘zijn’ bladzijden uit het boekje kreeg. Na een half uurtje vroeg ik aan een van de bouwers hoe hoog hij dacht dat de attractie werd. ‘De attractie?’ Een volgende wees bij deze vraag naar zijn dijbeen. Een derde ‘had geen idee’. Na anderhalf uur bleken de deelprojecten niet op elkaar aan te sluiten. Sommigen hadden een bevestiging te veel gebouwd, anderen juist een stuk te weinig. Na veel gedoe over verantwoordelijkheid en schuld kwam iemand erachter dat de batterijen van het lanceerapparaat leeg waren. Een groot deel van de constructie moest weer uit elkaar… Door gebrek aan motivatie en tijdsnood werd de rails snel aangebracht. Bij de eerste testrit bleek dat hij niet helemaal strak over de baan lag en dus werd de baan met kunst en vliegwerk verlengd. En alhoewel het karretje daarna zijn rondjes draaide, was de constructie verre van stevig (en verre van de specificaties).
Daar waar de kinderen werkten vanuit de essentie van het vraagstuk, de handleiding als hulpmiddel gebruikten en vertrouwden op hun eigen deskundigheid, vertrouwden de professionals op anderen (de makers van de handleiding, de projectleider) en werkten aan een enkel onderdeel zonder het beeld van het eindresultaat voor ogen.
Wat weerhoudt u ervan om weer te gaan spelen?
Tags: aanpak, leren, mensen, praktijk, vaardigheden, visie
5 Reacties
Mooi stuk.
Geeft in mij ogen weer dat het van belang is dat leden binnen deelprojecten niet alleen met elkaar moeten communiceren maar vooral met de leden uit de andere deelprojecten.
De projectmanager is er deels verantwoordelijk voor maar het initiatief ligt ook zeker bij de projectleden. Deze hebben immers dezelde doelstellingen binnen het project en dus allen gebaat bij een juiste oplevering.
Ik zie het helemaal voor me hoe dat gaat.
Kinderen werken lekker vanuit de verbeelding en laten zich dan ook niet vertellen hoe het ‘moet’. Volwassenen lijken zich makkelijker te onderwerpen aan wat hoort of moet volgens de regels. De regels zijn dan opgelegd door een leider, of aan zich zelf opgelegd door eerdere ervaringen. Kinderen houden zich meestal niet aan tijd, ze hebben alle tijd en zijn veel flexibeler in hun doen en laten, terwijl in het bedrijfsleven de klok in eens een belangrijke rol gaat spelen. Spelen kan, als je de tijd krijgt, of accepteert dat na het speelkwartier het spel nog niet af is. Ik ben benieuwd wat er in je voorbeeld zou zijn gebeurd als er geen projectleider bij zou zijn geweest en er in de opdracht was mee gegeven: ‘luister goed naar elkaar en bouw een mooie rollercoaster’, of ‘we gaan lekker bouwen en maken er een mooie rollercoaster van’. Degene die de opdracht overbrengt in een organisatie, bepaalt denk ik in belangrijke mate het proces en het eindresultaat. Kinderen vragen elkaar vaak eerst ‘wil je met me spelen’ en bepalen daarna wat ze gaan doen, volwassen zeggen eerst wat er gedaan moet worden en zeggen daarna dat het wel leuk moet blijven. Je uitgangspunt, of het idee van waaruit je iets bouwt is dus zeer bepalend voor het resultaat. Ik zou zeggen begin met een leuk en aansprekend idee en maak er wat moois van.
Interessant. Je hebt slimme en praktische dochters, Nicoline. Van de groep professionals worden echter wel prestaties verwacht en dat werkt remmend. Bovendien werkt de omvang van de groep en de vastgestelde leider ook niet in hun voordeel. Het instructieboekje uiteenhalen is geen slimme zet en in die zin is het ook logisch dat de verbindingen tussen de deelprojecten ontbreken of dubbel aanwezig zijn.
Heb je naderhand de groep over de werkwijze van je dochters verteld? Je zou het project ook eens door 2 of 3 gelijkwaardige volwassenen uit kunnen laten voeren, ik vermoed dat dat al stukken beter gaat.
Nicoline, mag ik je uitdagen hier een wetenschappelijk onderzoek naar te (laten) doen. Want nu heb je één ervaring met twee zeer verschillende groepen.
Ik zie een onderzoeksmethode als experiment voor me. Verzamel nu een flink aantal keren vergelijkbare groepen van 10 personen (psychologen gebruiken voor experimenten vaak studenten). Zorg dat je voldoende spullen hebt voor 2 groepen om een 8-baan te bouwen. Verdeel elke groep steeds in 2 subgroepen. De ene groep krijgt een instructie, waarbij spontaniteit en creativiteit wordt aangemoedigd en de ander groep wordt gevraagd doordacht en gepland tewerk te gaan. Ontwerp vooraf beoordelingscriteria voor het opgeleverde project en deel die de groepen ook van tevoren mee. Ik denk aan dingen als tijd, materiaalverbruik, stevigheid van het bouwwerk, functionaliteit, werkplezier, taakverdeling etc etc.
Hiermee zou je een aantal hypothesen over projectmatig werken kunnen toetsen, die te maken hebben met het gebruik van management tools versus het benutten van talenten van mensen.
Idee?
Het geeft goed weer waar de realiteit van vandaag op fout loopt. Uitvoeren van taken zonder het grote geheel in beeld te hebben leidt tot ongelofelijk veel miscommunicatie. Speelgoed en kinderen zijn een bron voor effectieve communicatie, oplossingsgerichtheid en creativiteit. Het feit dat kinderen (nog) geen referentiekader hebben zorgt dat ze echt onderzoeken. Grote mensen denken veel te vaak, oh ja dit heb ik al eens eerder meegemaakt en dat ging toen zo…..” Over spelen, speelgoed en projectmanagement vind je ook een leuk filmpje op http://www.arcokats.nl/?page_id=304