Na talloze ‘projectmanagement-doe-het-zo-boeken’ is een boek met als ondertitel ‘nieuwe invalshoeken’ zeer welkom! Het is een dun boekje: Zijn er maar zo weinig nieuwe invalshoeken of wordt het lekker compact beschreven?Ik vertrouw op het laatste, en word al in de inhoudsopgave aangenaam verrast. Spannende woorden (‘deugden’ en ‘spelsystemen’), fijne titels (‘Projectmanagementmethoden loslaten’), intrigerende vragen (‘Bedoel je wat je zegt?’) en soms een diepe zucht vanwege een uitgekauwd onderwerp (‘Bezieling in projecten’). Interessant genoeg om door te lezen. In het voorwoord beloven de auteurs me mee te nemen in de zoektocht naar verrijking van het denken over projectmanagement. Ik ga mee!
Bronnen
Het is een gekke gewoonte van me om na het voorwoord door te bladeren naar de literatuurlijst. Daarin tref ik veel oude bekenden uit de projectmanagementwereld (PMI, Turner, Bos & Harting, Kor & Wijnen). Het zet vraagtekens bij de nieuwheid van de invalshoeken. Met uitzondering van de bronnen in hoofdstuk 8 is ook in dit projectmanagementboek de wetenschap de grote afwezige. De dronken mannen en rondborstige serveerster met diepe decolleté in de ondersteunende strip staan mij (als vrouwelijke lezer) zo tegen, dat ik de bedoeling ervan niet meer objectief kan beoordelen.
Oud en nieuw
De auteurs nemen ruim de tijd om ons door de geschiedenis van projecten (H1), aanleidingen van de huidige toestand (H2) en systemen (H9) mee te nemen. Dat gaat helaas ten koste van het ‘Hoe dan wel?’ of ‘Het nieuwe verhaal’ dat daardoor pas halverwege of zelfs op de laatste bladzijde van een hoofdstuk wordt beschreven. Maar in elk hoofdstuk valt wel iets nieuws te ontdekken.
Hoofdstuk 1 trapt, na de lange geschiedenisbeschrijving, af met een statuut. Dat zou een projectorganisatie niet misstaan, alhoewel dat niet de boodschap is van de auteurs. Over de toegevoegde waarde van de nieuwe invalshoek uit hoofdstuk 2, ‘De mens centraal stellen’, zijn de auteurs en ik het eens. Zij noemen het ‘erg voor de hand liggend’, en dat vind ik ook. Maar daarmee niet minder noodzakelijk om het vaste geloof in methoden nog eens wat te laten wankelen. Hoofdstuk 3 introduceert de MBTI-indeling voor persoonlijkheden. Het rond 1950 ontwikkelde model wordt sinds 1975 op grote schaal toegepast in Amerikaanse organisaties. Interessant, en zeker bruikbaar als gereedschap voor de projectleider, omdat het wordt gekoppeld aan typologieën van projecten. Hetzelfde geldt voor de Spiral Dynamics in hoofdstuk 7, al beschreven in de Harvard Business Review van 1966. Voor beide geldt dat de term ‘nieuw’ relatief is.
De talloze leerzame voorbeelden in hoofdstuk 4 verdoezelen de nieuwe invalshoek. Deze wordt op de laatste pagina verwoord als ‘bescheiden zijn met sturing’. Ik herinner me een proefschrift uit 1996 van Nederlandse bodem (Teun van Aken) met dezelfde conclusie. Het introduceren van de spelsystemen in hoofdstuk 5 geven echt een nieuwe kijk op organisaties. De vertaalslag naar projecten mag de lezer zelf maken. Alhoewel de in hoofdstuk 6 beschreven invalshoek van deugden zijn oorsprong volgens de auteurs rond 1250 vindt, is de toepassing ervan op projecten nieuw en erg leerzaam. Hoofdstuk 8 brengt structuur in het vak van projectmanagement met een uit de evaluatieleer afkomstige logica. De literatuurlijst wijst 1997 aan. In hoofdstuk 9 wordt een introductie gegeven van organisatiewaarden in projecten. Deze verdient het label ‘nieuwe invalshoek’ nog het meest.
Belofte
Zoals een projectleider moet doen wat hij zijn opdrachtgever in het contract belooft, moet een auteur doen wat hij zijn lezer in het voorwoord belooft. De invalshoek van het boek is zeker een interessante. De waarde van de zoektocht naar het verrijken van het denken over projectmanagement zit hem bij dit boekje vooral in de afgelegde weg. Niet zozeer in de nieuwe conclusies. Een betere ondertitel van het boek zou wat mij betreft dan ook zijn ‘Ervaringsverhalen’. Daarmee zullen vele projectleiders plezier beleven aan dit boek.
‘Projectmanagement: Nieuwe invalshoeken’, Bekkering, Van der Weg e.a. (2011)
Tags: aanpak, metafoor, vaardigheden
